Specyfikacja techniczna ISO/TS 16949

Summary 

ISO/TS defines specific requirement for serial production and production of spare parts in the automotive industry. It is based on the ISO 9001 which contains requirements of the quality management system and technical requirements constitute supplement for automotive industry. This specification ensure globally consistency which means that automotive manufacturers may communicate “common language” which technical specification ISO/TS 16949 provides to them.

Dzisiejszy post chciałabym poświęcić specyfikacji technicznej ISO/TS 16949, czym jest oraz jakie jest jej znaczenie.

ISO/TS 16949 została opracowana przez IATF (International Automotive Task Force), organizację, która zrzesza przedstawicieli przemysłu motoryzacyjnego, w tym BMW, Daimler Chrysler, Fiat, Ford Motor Company, General Motors, PSA Peugeot – Citroen, Renault oraz Volkswagen. Zrzeszenie to zostało utworzone w celu zapewnienia lepszych produktów wysokiej jakości dla klientów motoryzacyjnych. Specyfikacja techniczna precyzuje wspólne wymagania oraz ujednolica wiele systemów jakości w branży motoryzacyjnej:

- amerykańskie QS-9000,

- niemieckie VDA 6.1,

- francuskie EAQF,

- włoskie AVSQ;

ISO/TS określa szczegółowe wymagania w produkcji seryjnej oraz produkcji części zamiennych w przemyśle motoryzacyjnym. Opiera się ona na ISO 9001, która zawiera wymagania systemu jakości. Specyfikacja techniczna jest uzupełnieniem wymagań dla branży motoryzacyjnej i została rozbudowana o 6 podręczników:

-  Zaawansowane planowanie jakości wyrobów - ang. Advanced Product Quality Planning (APQP),

-  Proces zatwierdzania części do produkcji - ang. Production Part Approval Process (PPAP),

-  Statystyczne sterowanie procesem - ang. Statistical Process Control (SPC),

-  Analiza systemu pomiarowego -  ang. Measurement System Analysis (MSA),

-  Analiza rodzajów I skutków możliwych błędów - ang. Failure Mode and Eeffects Analysis (FMEA),

-  Ocena systemu jakości - ang. Quality System Assessment (QSA);

Dodatkowe wymagania ISO/TS 16949 w stosunku do tych wynikających z normy ISO 9001 to:

-  nadzór nad fazą projektowania i rozwoju,

-  planowanie jakości wyrobu APQP oraz zatwierdzanie części do produkcji seryjnej PPAP,

-  interdyscyplinarne podejście do planowania jakości,

-  analiza satysfakcji klientów,

-  wykorzystanie narzędzi do  statystycznych do monitorowania i doskonalenia procesów,

-  analiza skuteczności szkoleń  personelu,

-  przenoszenie wymagań na dostawców oraz ich doskonalenie;

Globalny przemysł motoryzacyjny stawia bardzo wysokie wymagania dla jakości wykonywanych wyrobów, produktywności oraz ciągłego rozwoju i doskonalenia. Producenci branży motoryzacyjnej co raz częściej wymagają od swoich dostawców stosowania się do specyfikacji technicznej ISO/TS 16949.

W mojej ocenie najważniejsze korzyści wynikające z wprowadzenia opisywanej normy ISO/TS to:

-  poprawa jakości wyrobów,

-  eliminacja strat i źródeł powstawania kosztów,

-  doskonalenie własnego wizerunku wśród konsumentów,

-  wzrost rentowności przedsiębiorstwa,

- podejście procesowe do zarządzania jakością (rozumiane jako łańcuch wzajemnych powiązań między procesami),

- zwiększenie świadomości pracowników dotyczącej systemu zarządzania jakością w przemyśle motoryzacyjnym;

Taka specyfikacja zapewnia spójność na całym świecie, co oznacza, że producenci przemysłu motoryzacyjnego mogą porozumiewać się „wspólnym językiem”, jaki zapewnia im właśnie specyfikacja techniczna ISO/TS 16949.

Czym jest i do czego służy system zarządzania jakością?

Summary

Quality management system can help organizations in raising customer satisfaction. Through this system organizations are focusing on continual improvement of their products, because due to competition and technical progress needs and  customers requirements are constantly  growing.

Czym jest i do czego służy system zarządzania jakością?

Tym postem postaram się przybliżyć pojęcie oraz rolę „sytemu zarządzania jakością”. Czym zatem jest więc „system”? System definiujemy jako zespół powiązanych ze sobą elementów, tworzących jakiś układ. PN-EN ISO 9000 podobnie definiuje „system”, tj. jako zbiór wzajemnie powiązanych lub wzajemnie oddziałujących elementów. Norma ISO 9000 definiuje także pojęcie „systemu zarządzania”. Określa nim system do ustanawiania polityki, celów i osiągania tych celów. System zarządzania jakością jest częścią systemu zarządzania całej organizacji. Organizacja oznacza grupę ludzi i infrastrukturę, z uregulowanym przypisaniem odpowiedzialności, uprawnień i powiązań. Organizacja może być państwowa lub prywatna, w rozumieniu potocznym to po prostu przedsiębiorstwo, firma. System zarządzania jakością jest wdrażany po to aby usprawnić szereg procesów w firmie, osiągać cele, spełniać wymagania klienta oraz finalnie zwiększyć jego zaufanie. PN-EN ISO 9000 określa osiem zasad zarządzania jakością, które może wykorzystać kierownictwo do poprawy funkcjonowania organizacji. Te zasady to:

1)    Orientacja na klienta – najwyższe kierownictwo musi zapewnić, że zostaną spełnione wymagania i oczekiwania klientów oraz, że zrozumiałe będą obecne i przyszłe potrzeby klienta. Wszystkie czynności organizacji powinny być ukierunkowane na potrzeby i oczekiwania klientów.

2)      Przywództwo – czyli umiejętność wpływania na ludzi. Przywódcy w organizacji ustalają cele oraz kierunki jej działania, ważne jest również to, aby tworzyli i utrzymywali środowisko wewnętrzne, w którym ludzie będą mogli w pełni angażować się w osiąganie celów organizacji.

3)      Zaangażowanie ludzi – to ludzie tworzą organizację oraz są jej istotą, więc tylko pełne zaangażowanie całej załogi pozwala wykorzystać ich zdolności dla dobra organizacji.

4)     Podejście procesowe – działania i zasoby w organizacji są pojmowane jako proces, czyli zbiór działań wzajemnie powiązanych lub wzajemnie oddziałujących, które zmieniają wejścia w wyjścia.

5)     Podejście systemowe do zarządzania – jest to zidentyfikowanie, zrozumienie oraz zarządzanie wzajemnie powiązanymi procesami jako systemem, który przyczynia się do efektywności i skuteczności osiągania celów w organizacji.

6)      Ciągłe doskonalenie – powinno stanowić stały cel organizacji. To powtarzające się działania mające na celu zwiększenie zdolności organizacji do spełniania wymagań klienta. Ważne jest tutaj zidentyfikowanie obszarów do doskonalenia oraz poszukiwanie rozwiązań do osiągania celów.

7)      Podejmowanie decyzji na podstawie faktów – decyzje podejmowane są na podstawie danych oraz informacji.

8)      Wzajemne korzystne powiązania z dostawcami – organizacja oraz jej dostawcy są od siebie zależni, dlatego ważne jest aby relacje były korzystne dla obu stron.

Podsumowując, system zarządzania jakością może pomagać organizacji w zwiększaniu zadowolenia klienta. Poprzez niego organizacje ukierunkowują się na ciągłe doskonalenie swoich wyrobów/produktów, ponieważ  ze względu na konkurencję oraz postęp techniczny potrzeby i wymagania klientów stale rosną.

Co to właściwie jest jakość?

Summary:

There is no other way to start writing this blog without at least circumscribe the concept of "quality". As you can read, the "quality" can be understood on many levels. I realize that each of us intuitively understand the concept of "quality." Trying to make a practical summary, it can be said that the "quality" occurs when the customer returns, not the product. It is certain that the "quality" requires listening to the customer, so that consistency take place between what “THERE IS” and what “SHOULD BE”.

Co to właściwie jest JAKOŚĆ?

Nie sposób rozpocząć pisania tego bloga bez co najmniej zakreślenia pojęcia „jakości”. Jak będą mogli Państwo przeczytać poniżej „jakość” może być rozumiana wielopłaszczyznowo. Pozwoli nam to oczyścić przedpole do jakichkolwiek dalszych rozważań, które będą przedmiotem mojego bloga. Zdaję sobie sprawę z tego, że każdy z nas intuicyjnie rozumie pojęcie „jakości”.

Proponuję zacząć od Platona. W swoich rozważaniach Platon opisał  „jakość” jako „pewien stopień doskonałości”.  Uzasadnienie tak sformułowanego twierdzenia przychodzi bez trudu i bez protestu możemy się z nim zgodzić. W przeciwieństwie jednak do tak sformułowanego pojęcia „jakości”, współczesna branża produkcyjna widzi tę kwestię w nieco bardziej skomplikowany sposób, stąd proponuję poniżej zapoznać się ze współczesnymi formułami.

Jeden ze znanych amerykańskich przedsiębiorców Philip Crosby (twórca metody „zero defektów” i ważna postać w budowie teoretycznych podstaw współczesnego rozumienia jakości w produkcji) twierdził, że "jakość" określa się jako zgodność ze specyfikacją, a nie jako dobry produkt. Wskazywał jednocześnie, że jakość osiąga się przez profilaktykę, a nie przez ocenianie.

Inny Amerykanin Joseph Juran (teoretyk zarządzania, twórca zasady Pareto, zwanej też zasadą 80/20, autor koncepcji „teorii jakości”, fundator Instytutu Jurana) twierdził, że „jakość” to zgodność z wymaganiami. Oznacza to nie mniej nie więcej, że dany wyrób powinien spełniać wymagania i potrzeby klientów, co bezpośrednio prowadzi do uzyskania ich satysfakcji. Składają się na to wszystkie działania w które przedsiębiorstwo angażuje się w celu osiągnięcia wyżej wskazanego. 

Przybliżając bardzo współczesne, formalne rozumienie pojęcia „jakości” nie sposób nie odnieść się do normy ISO 9001:2008, według której „jakość” jest stopniem w jakim zbiór inherentnych właściwości spełnia wymagania. Przy czym „inherentny” należy rozumieć jako nierozłączny czy też tkwiący w istocie czegoś. Pojęcie „wymagań” także wymaga dookreślenia - rozumiemy je jako potrzeby lub oczekiwania, które zostały ustalone, przyjęte zwyczajowo lub  po prostu są obowiązujące.

W dalszej kolejności chciałabym „uprzedmiotowić” powyższe definicje opisując pojęcie „jakości wyrobu”. „Jakość wyrobu” to zdolność (wyrobu) do zaspokojenia potrzeb użytkowników, konsumentów. Na to pojęcie składa się ogół właściwości i charakterystyk  wyrobu nadających mu zdolność do zaspokojenia tych potrzeb.        

                    

Kontynuując, możemy wyróżnić 7 głównych cech jakościowych wyrobów:

- cechy techniczne – określające parametry konstrukcji i technologii wyrobu, decydują o zamierzonych funkcjach wyrobu, np. wymiary, parametry, działanie;       
- cechy użytkowe – charakteryzujące funkcjonalność, dogodność i bezpieczeństwo użytkowania oraz niezawodność wyrobu;

- cechy estetyczne – charakteryzujące wygląd zewnętrzny, staranność wykończenia z uwzględnieniem wymogów i tendencji wzornictwa przemysłowego;

- cechy ekonomiczne – do których zalicz się zbiorczo: koszt nabycia, koszt zainstalowania, koszt amortyzacji, eksploatacji, przechowywania, napraw; określają korzyści materialne wynikające z posiadania i użytkowania wyrobu;

- cechy ergonomiczne – określające stopień dostosowania wyrobu do anatomicznych, fizjologicznych i psychicznych cech jego użytkowników;

- cechy ekologiczne – określające wzajemne relacje produktu i środowiska naturalnego, z uwzględnieniem  zużywania surowców i energii oraz uciążliwych odpadów produkcyjnych, konsumpcyjnych i pokonsumpcyjnych w postaci stałej, skażonych ścieków i emisji szkodliwych gazów;

- cechy logistyczne – warunkujące optymalne przepływy surowców, materiałów, towarów i związanych z nimi informacji.

W zależności od wagi jaką w danym wyrobie przywiązuje się do poszczególnych cech możemy mówić o:

- cechach krytycznych  – kiedy poszczególne parametry muszą być utrzymywane w określonych granicach pod rygorem całkowitej utraty przydatności użytkowej wyrobu;

- cechach ważnych – decydujących o przydatności wyrobu i nie mogących ulegać stopniowaniu;

- cechach mało ważnych – różnicujących wyroby między sobą lecz nie wpływających  w decydujący sposób na ich poziom jakościowy.

Kończąc pierwszy post, próbując dokonać praktycznego podsumowania, mogę powiedzieć, że „jakość” występuje  wtedy, gdy powraca klient, a nie produkt. Pewnym jest także, że „jakość” wymaga słuchania klienta, tak żeby miała miejsce zgodność pomiędzy tym co JEST, a tym co BYĆ POWINNO.